เจ็บคออักเสบ รับมืออย่างไรให้รู้สึกดีขึ้น ?

ตื่นเช้ามาแล้วรู้สึกกลืนน้ำลายลำบาก คันยิบๆ ในลำคอ เหมือนมีอะไรมาบาดผิวข้างใน นี่คือสัญญาณเตือนยอดฮิตที่บอกว่าร่างกายกำลังเผชิญกับภาวะเจ็บคออักเสบ ซึ่งเป็นปัญหาสุขภาพใกล้ตัวที่เกิดขึ้นได้จากทั้งอากาศเปลี่ยน การใช้เสียงมากเกินไป หรือการติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจ แม้ฟังดูเป็นเรื่องธรรมดา แต่หากปล่อยไว้โดยไม่รีบปฐมพยาบาล อาการระคายเคืองเล็ก ๆ นี้ก็อาจลุกลามจนทำให้กลืนอาหารไม่ได้ เสียงหาย หรือทรมานไปหลายวัน

เปลี่ยนสภาพแวดล้อมในลำคอ ลดการระคายเคืองอย่างถูกจุด

ขั้นตอนแรกเมื่อเริ่มมีอาการเจ็บคออักเสบ คือการสร้างสภาพแวดล้อมในลำคอให้เอื้อต่อการฟื้นฟูตัวเองของเยื่อบุผิวหนัง ซึ่งทำได้ง่าย ๆ ผ่านการดูแลเบื้องต้นดังนี้

• กลั้วคอด้วยน้ำเกลืออุ่น : วิธีคลาสสิกที่ได้ผลจริงเสมอ การใช้น้ำเกลืออุ่นกลั้วคอวันละหลาย ๆ ครั้ง จะช่วยดึงน้ำออกจากเนื้อเยื่อที่กำลังบวมเต่ง ลดอาการระคายเคือง และช่วยล้างสิ่งสกปรกที่ตกค้างอยู่ออกไปอย่างอ่อนโยน
• จิบน้ำอุณหภูมิห้องตลอดวัน : การปล่อยให้ลำคอแห้งสนิทจะยิ่งทำให้เยื่อบุผิวที่กำลังอักเสบเกิดการเสียดสีและเจ็บปวดมากขึ้น การจิบน้ำเปล่าทีละนิดเรื่อย ๆ จะช่วยรักษาความชุ่มชื้นและลดความรู้สึกบาดลึกในลำคอได้เป็นอย่างดี
• เลี่ยงอมลูกอมที่มีน้ำตาลสูง : หลายคนชอบแก้ปัญหาเจ็บคออักเสบด้วยการอมลูกอมเพื่อให้ชุ่มคอ แต่น้ำตาลปริมาณมากในลูกอมทั่วไปอาจกลายเป็นอาหารชั้นดีของเชื้อโรคและทำให้เสมหะเหนียวข้นขึ้น ควรเลือกประเภทที่เน้นสารสกัดธรรมชาติเพื่อช่วยเคลือบคอโดยไม่ทิ้งคราบน้ำตาลสะสม

พฤติกรรมต้องห้ามระหว่างมีอาการเจ็บคออักเสบ

นอกจากการเติมความชุ่มชื้นแล้ว การพยายามลดความบอบช้ำให้กับลำคอในระหว่างที่มีอาการเจ็บคออักเสบก็สำคัญไม่แพ้กัน เพราะหลายพฤติกรรมในชีวิตประจำวันที่เราทำโดยไม่รู้ตัว อาจเป็นการเติมเชื้อไฟให้แผลในคออักเสบหนักกว่าเดิม

• ห้ามขยับคอเพื่อขากเสมหะแรง ๆ : การพยายามขากเสมหะ หรือแกล้งไอเพื่อให้คอโล่ง เปรียบเสมือนการนำกระดาษทรายไปถูลงบนเยื่อบุผิวที่กำลังอักเสบ ให้ใช้วิธีจิบน้ำอุ่นหรือกลั้วคอแทน เพื่อให้เสมหะอ่อนตัวลงแล้วหลุดออกเองตามธรรมชาติ
• เปลี่ยนมาหายใจทางจมูกอย่างจริงจัง : การหายใจทางปากจะนำพาอากาศแห้งและฝุ่นละอองเข้าสู่ลำคอโดยตรงโดยไม่ผ่านการกรอง ซึ่งจะยิ่งทำให้คอแห้งและเจ็บแสบหนักขึ้น การตั้งสติให้หายใจทางจมูกจะช่วยให้อากาศมีความชุ่มชื้นและอุณหภูมิที่พอดีก่อนลงสู่ลำคอ
• งดอาหารรสจัดและของทอดกรอบ : ความคมของแป้งทอดกรอบและกรดความเผ็ดร้อนจากพริก จะเข้าไปซ้ำเติมแผลในลำคอให้ระคายเคืองหนักขึ้น ในช่วงนี้ควรเลือกรับประทานอาหารต้ม นึ่ง หรืออาหารอ่อน ๆ ที่กลืนง่ายไปก่อน

อาการเจ็บคออักเสบอาจดูเป็นเรื่องเล็ก แต่หากใส่ใจและรับมืออย่างถูกวิธีตั้งแต่นาทีแรกที่เริ่มรู้สึกผิดปกติ ไม่เพียงแต่จะช่วยให้อาการหายไปได้อย่างรวดเร็วเท่านั้น แต่ยังช่วยให้กลับมาส่งยิ้ม พูดคุย และสนุกกับการรับประทานอาหารจานโปรดได้เร็วขึ้นโดยไม่ต้องทนทรมานอีกต่อไป